Hoewel oorspronkelijk werd gemeld dat er alleen sprake was van een arrestatiebevel, bleek later dat Ghosn daadwerkelijk in Tokio is aangehouden. Hij is letterlijk op het platform van het vliegveld van Haneda opgepakt onder het oog van tv-ploegen die van te voren waren ingelicht.  

Daarmee is hij in korte tijd de tweede topman van een groot autobedrijf die in de gevangenis beland, na voormalig CEO Rupert Stadler van Audi. Justitie in Japan verdenkt de 64-jarige Ghosn van financiële malversaties, belastingfraude en misbruik van de sociale wetgeving. Hij wordt er van beschuldigd een te laag inkomen opgegeven te hebben en illegaal gebruik te hebben gemaakt van bedrijfsmiddelen. Die beschuldigingen hebben betrekking op een langere periode waarin de Braziliaan eerst CEO en vervolgens Chairman van Nissan was. Justitie is in actie gekomen na meldingen van een klokkenluider bij Nissan. Inmiddels heeft die autofabrikant in een harde verklaring (zie onderstaand filmpje) bevestigd dat ‘Carlos Ghosn gedurende een reeks van jaren minder aan inkomen heeft opgegeven dan hij verdiende. Ook zijn andere malversaties ontdekt zoals het gebruik van bedrijfsmiddelen voor persoonlijke doeleinden. De hoofdpersoon staat op het punt zijn ontslag aan te bieden.’ Mitsubishi heeft op haar beurt verklaard ‘met spoed te onderzoeken of zich hier ook soortgelijke misstanden hebben afgespeeld.’

Het oppakken van de topman leidt tot chaotische toestanden bij Renault en bij de alliantie met Nissan en Mitsubishi waar Ghosn ook de baas van is. Bij zowel Renault als de alliantie draait alles tot nu toe vooral om de drijvende kracht Ghosn. Hij heeft min of meer persoonlijk de drie partijen bij elkaar gebracht en redde daarmee een goede twintig jaar geleden Nissan en meer recent ook Mitsubishi uit een financieel moeras, hij wist Renault op te stoten tot één van de meest succesvolle autofabrikanten en slaagde er zelfs in van de alliantie vorig jaar de grootste autogroep ter wereld te maken. Zijn faam was zo groot en zijn positie zo onaantastbaar dat Renault het pas kort geleden nodig achtte om een potentiële kroonprins aan te stellen in de persoon van COO Thierry Bolloré. Bij Nissan werd Ghosn vorig jaar op eigen verzoek vervangen als CEO door Hiroto Saikawa maar dat was vooral omdat hij meer tijd wilde besteden aan de nieuwste aanwinst Mitsubishi.

De onverwachte ontwikkeling brengt ook de Franse staat ernstig in verlegenheid. Parijs is met een pakket van 15 procent nog steeds één van de grootste aandeelhouders van Renault en weigert die positie tot nu toe ook op te geven. De smet op Ghosn dreigt daarmee ook de staat te besmeuren, om het zo maar te zeggen. "Ik houd de stabiliteit bij Renault buitengewoon scherp in de gaten," heeft president Emmanuel Macron persoonlijk gezegd. In Frankrijk wordt er ook overal fijntjes op gewezen dat de torenhoge beloningen van Ghosn al jaren felle kritiek oproepen. Vorig jaar werd het salarisvoorstel zelfs door de aandeelhouders, waaronder de staat, weggestemd maar desalniettemin toch doorgedreven door de commissarissen. Dit jaar verdient Ghosn een stuk minder maar met bonussen en opties mee behoort hij toch tot de best betaalde CEO’s van het land. Bovendien vangt, of ving, hij tot nu toe ook jaarlijks rond de acht miljoen van Nissan en de nodige miljoenen van Mitsubishi.

De grote vraag is wat er nu gaat gebeuren. Nissan krijgt zo goed als zeker een nieuwe Chairman, Mitsubishi vermoedelijk een andere CEO maar wat er bij Renault gebeurt zal deels afhangen van het verdere justitiële traject. Als Ghosn vast blijft zitten, dan kan hij zijn werk niet doen en zal hij vermoedelijk de laan uitvliegen, net als met Stadler is gebeurd. Maar onder leiding van de van zijn voetstuk gevallen topman zijn Renault, Nissan en ook Mitsubishi wel steeds meer verweven geraakt. De drie merken gebruiken gezamenlijke platforms en onderdelen, doen veel ontwikkelingswerk samen en bouwen ook elkaars auto’s Dat vlechtwerk uiteen rafelen is vrijwel onmogelijk en in ieder geval kostbaar, zal men zich vermoedelijk nu al in Tokio en Parijs realiseren. Toch lijkt Nissan opeens wel een stok achter de deur gevonden te hebben om haar positie binnen de alliantie te versterken of misschien, heel misschien een andere partner te zoeken. In de Franse media wordt bijvoorbeeld gewezen naar Didier Leroy, vroeger een naaste medewerker van Ghosn maar nu vice-president en lid van het uitvoerend comité van Toyota. 

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding