Na Dr. Wolfgang Porsche en Ratan Tata werd Jean Todt als derde door de Europese AutoBest-jury benoemd tot lid van hun automotive hall of fame. Daarbij ging het zeker niet alleen om zijn eigen actieve autosportcarrière of zijn rol als teamleider bij onder andere Ferrari F1 en het presidentschap van de FIA. Todt is met name ook een bevlogen voorvechter van een grotere veiligheid op de weg. Hij is daarom ook benoemd als Special Envoy for Road Safety van de Verenigde Naties.

Daarvoor vliegt hij met zijn team de hele wereld over. Het wordt tijdens het gesprek al snel duidelijk dat Todt ook tijd heeft uitgetrokken voor deze ontmoeting omdat hij voor de 31 internationale juryleden – autojournalisten – een rol ziet als ‘ambassadeurs’ voor zijn programma om in ons deel van de wereld het aantal verkeersdoden terug te dringen. “Iedereen zal toch met me eens zijn dat je niet kunt tolereren dat er 1,4 miljoen mensen per jaar op de weg omkomen en 15 miljoen blijvend gehandicapt achterblijven? Het is tragisch dat ook in Europa 25 duizend verkeersdoden te betreuren zijn. Onze missie is om dat in 2030 naar nul terug te brengen.”

Hij gebruikt de term ‘pandemie’ en trekt kennelijk om iedereen van de urgentie te doordringen zodoende zonder het echt te noemen een parallel met corona. “We stellen voor dat er grote fondsen komen voor de verkeersveiligheid. Meer dan 3.700 slachtoffers per dag op de weg, dat moet toch een wake up call geven? Zeker omdat daar een ‘vaccin’ tegen mogelijk is.”

Alternatief vervoer

De boodschap: we moeten alles op alles zetten om de curve te doorbreken. In Stockholm werd een aantal routes daarnaartoe met overheden besproken, meldt Todt. De wereld – de mobiliteit – is wat dat betreft veranderd. “Toen ik 17 was telde ik de dagen tot ik auto kon rijden. Nu is er een grote trend naar autodelen, diensten als Uber en vaak pas veel later de auto. In onze missie richting 2030 is het cruciaal ervoor te zorgen dat vrijwel iedereen toegang heeft tot allerlei vormen van openbaar vervoer.”

Ook de automobielindustrie moeten zijn verantwoordelijkheid nemen. “Niet op eisen van overheden wachten, maar zelf handelen. Een goed signaal is bijvoorbeeld Volvo, dat de topsnelheid van zijn auto’s beperkt. Een zorgpunt is dat belangrijke ontwikkelingen in de evolutie van veiligheidstechnieken in sommige regio’s wel en elders niét tot de veiligheidsuitrusting behoren.” Er is nog een ander feit dat de FIA-president steekt. “Het is een groot probleem dat technisch verouderde auto’s worden geëxporteerd naar zich nog ontwikkelende landen.”

Gevangene van mobiel

Er zijn maatschappelijke ontwikkelingen die ten koste van de veiligheid gaan. Zoals onze niet aflatende behoefte aan communicatie. Kun je niet zeggen dat we een ‘gevangene’ van onze smartphone zijn? “Goede vraag. Autorijders hebben te veel mogelijkheden en worden inderdaad afgeleid. We zien ontwikkelingen als heads-up display en stembediening als een goede innovatie. Een gunstige trend is ook dat autonoom rijden vroeger of later werkelijkheid wordt.”

Kunt u iets zeggen over de rol die de FIA-veiligheidscampagnes daarbij spelen? Is het omdat de mens veelal oorzaak één is bij ongevallen? “We voeren sinds 2017 grootschalig campagnes met JC Deceaux (het grootste bedrijf in buitenreclame ter wereld, red.), met als doelstelling om de mensen meer bewust te maken. Dat gebeurt nu in 1100  steden in 80 landen.”

Daarbij spelen achttien grote namen uit sport, entertainment en andere werelden een hoofdrol. Die moeten de aandacht pakken voor de enorme maatschappelijke schade die het verkeer veroorzaakt. Ook financieel is de schaal enorm, onderstreept Todt: “Alleen in Europa spreek je al over 400 miljard euro kosten als gevolg van verkeersslachtoffers.”

Een mens kan in de loop van de jaren veel veranderen, zo illustreert hij aan de hand van zijn eigen leven. “Ik heb een engel op mijn schouder gehad. Was altijd dol op autosport en dat was ook in de tijd dat je nog geen overall en andere veiligheidshulpmiddelen gebruikte. Je doet rare dingen. Gelukkig staat veiligheid ook in de sport nu heel veel hoger aangeschreven.

Elektrificatie

FIA houdt zich ook nadrukkelijk bezig met de ontwikkelingen rond het milieu. Ziet u elektrificatie als dé oplossing? “Feit is dat er van de honderden miljoenen auto’s nog maar één, twee procent volledig elektrisch rijdt. Het zal lang duren voor die aantallen significant zijn. Het is een fascinerende tijd, ook als je naar de infrastructuur kijkt. Veel steden zijn in het verleden ontwikkeld voor het gebruik van koetsen. We staan ook voor enorme uitdagingen waar het gaat over klimaat én veiligheid.”

Nieuwe vervoersconcepten kunnen een deel van de oplossing zijn, zo klinkt het. Todt ziet een rol voor de autosport bij de research. Bijvoorbeeld bij batterijtechnologie. “Niet voor niets kiezen we bij de Formule-e races voor steden. De juiste plek voor motorsport als laboratorium. De range van de racewagens is verdubbeld en er hoeft niet meer van racewagen te worden gewisseld. Ook de ontwikkelingen rond hybrides zijn cruciaal, we hebben het al in 2014 in de autosport ingevoerd. Ik geloof in de rol van hybridetechniek en biobrandstof. We werken ook met teams en toeleveranciers aan een verdere implementatie.”